Mvua kubwa zilizochangia mafuriko ya ghafla nchini Kenya zimesababisha vifo vya watu wasiopungua 81 mwezi huu, mamlaka zilisema Jumapili, huku mvua ikiendelea kunyesha katika sehemu nyingi za nchi.
Katika eneo la magharibi lililoathirika zaidi, wakazi walionekana wakitembea kwenye maji ya mafuriko wakiwa wamebeba mali zao vichwani na wengine wakihamishwa kwa boti zilizojaa watu.Mafuriko ya ghafla yamezamisha vijiji vizima katika kaunti ya Kisumu, yakiharibu takriban hekta 1,200 za mashamba na kusomba mazao.
Zaidi ya familia 3,000 zimelazimika kuondoka makwao katika jamii ya Nyakach, huku baadhi wakikimbilia katika vituo vinane vya muda, wakazi walisema, wakati maji kutoka mto Mirui unaofurika yakiendelea kuhatarisha eneo hilo.
“Tumeathirika sana kwa kupoteza mashamba kutokana na mmomonyoko mkubwa wa ardhi, pamoja na mazao tuliyokuwa tumepanda,” alisema chifu wa Nyakach, Seth Oluoch Agwanda, mwenye umri wa miaka 57.
Mji mkuu Nairobi una idadi kubwa zaidi ya vifo kutokana na mafuriko, ambapo watu 37 wamepoteza maisha, maafisa walisema.
“Jumla ya vifo vimeongezeka hadi 81,” Msemaji wa Polisi wa Kenya Muchiri Nyaga alisema katika taarifa.
“Zaidi ya hayo, mafuriko ya ghafla yameathiri maeneo kadhaa, yakilazimisha takriban familia 2,690 kuhama na kusababisha uharibifu mkubwa wa miundombinu na mali.”
Ijumaa usiku, mamlaka ziliwataka wakazi wa maeneo ya mabanda yaliyo chini ya bwawa la Nairobi kuhama kutokana na hatari ya mafuriko, huku viwango vya maji vikiongezeka na kutishia kupasua kingo za bwawa, kulingana na vyombo vya habari vya ndani.
Hata hivyo, bwawa hilo bado halijapasuka.
Mvua inatarajiwa kuendelea hadi Jumanne, huku mamlaka zikitoa wito wa tahadhari kubwa.
Watu wawili walifariki usiku mmoja kutokana na mafuriko katika mji wa Kiambu, karibu na Nairobi, na wengine wawili walikufa kufuatia maporomoko ya ardhi katika kijiji cha Kasaka magharibi mwa nchi.
Mvua za Machi zimekuwa zikigeuza mitaa ya Nairobi kuwa mito yenye nguvu, zikifurika maelfu ya nyumba na biashara.
Wakosoaji wamemtaka gavana wa Nairobi Johnson Sakaja kujiuzulu, baada ya kuahidi kuboresha mifereji ya maji na miundombinu ya barabara alipoingia madarakani mwaka 2022.
Katika Nyakach, watoto walionekana wakitembea kwenye maji yaliyofika magotini, huku baadhi ya nyumba zikizama hadi kufikia paa.
“Tunalazimika kuhama kwa sababu eneo tulilokuwa tunaishi limefurika vibaya. Hatujui tutapata wapi makazi pamoja na mifugo wetu, kwa sababu hakuna nyumba ambayo haijafurika,” alisema mkazi Kennedy Oguta, mwenye umri wa miaka 50.
Wanasayansi wanasema mabadiliko ya tabianchi yanayosababishwa na binadamu yanaongeza uwezekano, muda na ukali wa matukio ya hali mbaya ya hewa.
Tafiti zinaonyesha kuwa Afrika Mashariki imekumbwa na mvua kubwa zaidi na ukame mkali katika kipindi cha miongo miwili iliyopita.
